Bloog Wirtualna Polska
Jest 1 277 246 bloogów | losowy blog | inne blogi | zaloguj się | załóż bloga
Kanał ATOM Kanał RSS

Zdjęcia w galeriach.


PODSTAWOWE GATUNKI LITERACKIE

piątek, 20 lipca 2012 23:36

 

 

 

 

 

PODSTAWOWE GATUNKI LITERACKIE

 

 

LIRYKA

 

Elegia – utwór liryczny o tematyce refleksyjnej, rzewnej, często żałobnej lub miłosnej, utrzymany w nastroju powagi, smutku, tonie skargi. Np. „Elegia o śmierci Ludwika Waryńskiego” – W. Broniewski.

 

Fraszka – krótki, najczęściej żartobliwy lub liryczny utwór wierszowany oparty na anegdocie lub dowcipie, zamknięty pointą. Np. „Na zdrowie” – J. Kochanowski.

 

Hymn – uroczysta pieśń pochwalna opiewająca czyjąś sławę lub wzniosłą ideę; podniosły utwór liryczny o treści patriotycznej lub religijnej. Np. „Czego chcesz od nas Panie” – J. Kochanowski.

 

Pieśń – najstarszy i najpopularniejszy gatunek poezji lirycznej; melodyjny i rytmiczny wiersz liryczny o różnorodnej tematyce, niekiedy przeznaczony do śpiewu. Np. „Pieśń świętojańska o sobótce” – J. Kochanowski.

 

Sonet – 14-wierszowy utwór poetycki w pierwszej części opisowo-narracyjny, w drugiej refleksyjny. Zasadniczym rysem sonetu jest obowiązująca struktura: dwie zwrotki po cztery wersety, dwie zwrotki po trzy wersety. Układ rymów: abba, abba, cdc, dcd. Np. „Sonety Krymskie” – A. Mickiewicz.

 

Tren – utwór liryczny, opiewający, opłakujący osobę zmarłą, wychwalający jej zalety, elegijna pieśń lamentacyjna, jeden z gatunków liryki żałobnej. Np. „Treny” – J. Kochanowski.

 

EPIKA

 

Bajka – krótki, często wierszowany utwór alegoryczny zakończony morałem, który postaciami zwierząt czy przedmiotów przedstawia ludzi z ich ułomnościami i wadami. Np. „Przyjaciele” - I. Krasicki.

 

Ballada – wierszowany utwór epicko-liryczny oparty na motywach legend, wierzeń, obyczajów o charakterze dramatycznym i podań ludowych. Np. „Świtezianka” – A. Mickiewicz.

 

Baśń – utwór epicki pisany prozą, o treści fantastycznej, oparty zwykle na podaniach ludowych. Np. „Calineczka” - J. Ch. Andersen.

 

Epopeja (Epos) – obszerny utwór epicki, wierszowany, podniosły w formie i nastroju (legendarny, bohaterski, ludowy), przedstawiający społeczeństwo w przełomowym dla niego momencie historycznym, odtwarzający szczegółowo jego życie, także powieść o tematyce historycznej lub narodowej. Np. „Pan Tadeusz” - A. Mickiewicz.

 

Pamiętnik – Utwór literacki będący chronologicznym przedstawieniem zdarzeń określonego odcinka czasowego opartych na obserwacjach, wspomnieniach, przeżyciach autora. Np. „Pamiętnik” - J. Ch. Pasek.

 

Powieść – obszerny utwór epicki (proza) o wielowątkowej fabule, obejmujący dzieje licznych bohaterów i środowisk społecznych. Odtwarza większy odłam życia na tle szeregu wydarzeń luźno ze sobą związanych. Np. „Krzyżacy” – H. Sienkiewicz.

 

 DRAMAT

 

Dramat właściwy – łączy w sobie elementy komiczne z poważnym przebiegiem zdarzeń, przy czym śmierć bohatera nie jest motywem obowiązującym. Np. „Niemcy” – L. Kruczkowski.

 

Farsa – krótki, wesoły utwór sceniczny o charakterze rozrywkowym, oparty na komizmie sytuacyjnym, nieporozumieniach, grotesce i błazenadzie. Np. „Damy i huzary” – A. Fredro.

 

Komedia – jeden z podstawowych gatunków dramatu, obejmujący utwory o nastroju wesołym, pogodnej tematyce, o akcji żywej, pełnej perypetii, niespodzianek, komizmu językowego kończącej się pomyślnie dla bohaterów. Np. „Zemsta” – A Fredro.

 

Tragedia – utwór dramatyczny o charakterze poważnym i wzniosłym, przedstawiający konflikt moralny między bohaterem a siłą wyższą (losem, interesem publicznym, itp.), w wyniku którego bohater ponosi klęską lub ginie. Ma za zadanie uszlachetnienie widza przez wzbudzenie w nim chęci zadośćuczynienia sprawiedliwości. Np. „Makbet” – W. Szekspir.

 

 

GATUNEK MIESZANY

 

Poemat – duży, epicki lub epicko-liryczny utwór wierszowany. Np. „Wojna chocimska” – W. Potocki.

 

Powieść poetycka – utwór wierszowany epicko-liryczny charakterystyczny dla epoki romantyzmu, z dramatyczną, ale niespoistą, fragmentaryczną fabułą stanowiącą kanwę dla osobistych wynurzeń autora identyfikującego się częstokroć z bohaterem. Malownicza, ponura, egzotyczna sceneria, gwałtowne przeżycia bohatera zbuntowanego przeciw światu, romantycznego samotnika, tworzą nastrój grozy i tajemnicy, często niesamowitości. Np. „Grażyna” – A. Mickiewicz.

 

Sielanka – utwór poetycki, epicko-liryczny przedstawiający zwykle wyidealizowany obraz życia wiejskiego i pasterskiej miłości. Np. „Laura i Filon” – F. Karpiński.

 

 

 

Zamieścił: Stanisław Dominiak

 

 

 


oceń
0
0

komentarze (0) | dodaj komentarz

Zdjęcia w galeriach.


wtorek, 23 stycznia 2018

Licznik odwiedzin:  157 450  

Kalendarz

« styczeń »
pn wt śr cz pt sb nd
01020304050607
08091011121314
15161718192021
22232425262728
293031    

Galeria RSTK W-wa

O naszym bloogu

Prezentacja twórczości członków Grupy Literackiej Wena-RSTK Warszawa

Głosuj na bloog






zobacz wyniki

Wyszukaj

Wpisz szukaną frazę i kliknij Szukaj:

Subskrypcja

Wpisz swój adres e-mail aby otrzymywać info o nowym wpisie:

Statystyki

Odwiedziny: 157450
Wpisy
  • liczba: 523
  • komentarze: 150
Galerie
  • liczba zdjęć: 43
  • komentarze: 3
Punkty konkursowe: 0
Bloog istnieje od: 2838 dni